CRIV 56 COM 429 We nemen kennis van het feit dat de Congolese autoriteiten een onderzoek hebben aangekondigd. België blijft aandringen op een objectief, onafhankelijk en transparant onderzoek, evenals op een passende opvolging van de vaststellingen. België onderhoudt een regelmatige en open dialoog met de Congolese autoriteiten. Daarbij brengen we ook onze bekommernissen over de politieke situatie en de mensenrechtensituatie in de DRC ter sprake. We volgen de ontwikkelingen in aanloop naar de aangekondigde betogingen van 22 juli nauwgezet op. Dit onderwerp zal aan bod komen in onze contacten met zowel onze Congolese autoriteiten als de oppositie. Onze boodschap is duidelijk: iedereen moet de nodige terughoudendheid aan de dag leggen om nieuwe gewelddadige confrontaties te voorkomen. Tot slot wil ik meegeven dat ik goed op de hoogte ben van het Pacte Sociale. Ik heb hierover reeds meermaals contact gehad met vertegenwoordigers van de CENCO en de ECC. België steunt ten volle het idee van een inclusieve interne dialoog met de betrokkenheid van alle relevante politieke actoren en het middenveld. Een dergelijke dialoog kan bijdragen tot meer nationale cohesie en een gunstig klimaat creëren voor de organisatie van geloofwaardige verkiezingen. Daarom moedigen we president Tshisekedi aan zich ten volle in een dergelijk proces te engageren. 32.05 Els Van Hoof (cd&v): Dank u wel voor uw antwoord, mijnheer de minister. Het laatste element is heel belangrijk, die inclusieve politieke dialoog met alle actoren, wat ook het voorstel is van de CENCO en van de ECC. Daarnaast moet er een dialoog zijn met het georganiseerde middenveld. Het is goed dat u daarop blijft aansturen, zeker in een land dat vandaag nog voor een deel in oorlog is. Ik meen dat het belangrijk is dat meningsverschillen vooral democratisch en inclusief worden aangepakt en dat demonstraties vreedzaam kunnen verlopen. De oorspronkelijke betoging was op 8 juli gepland. Ze is uitgesteld tot 22 juli. Ik meen dat we alert moeten zijn voor hoe de situatie verder evolueert. Het is inderdaad het recht van iedere staat om een grondwetsherziening uit te voeren, maar het is belangrijk dat dit vreedzaam, inclusief en democratisch gebeurt. Ik meen dat we daar toch op kunnen toezien zonder dat we paternalistisch zouden overkomen. 32.06 Meyrem Almaci (Ecolo-Groen): Ik sluit mij KAMER-3E ZITTING VAN DE 56E ZITTINGSPERIODE 87 15/07/2026 2025 bij dat laatste aan. De grote vraag is natuurlijk of dit een oefening is om het land democratischer te maken en aan te passen aan de tijd, waarvoor grondwetswijzigingen nodig zijn, of dat het gewoon gaat om het mogelijk maken van een derde ambtstermijn voor de huidige leider, de heer Tshisekedi. Die derde ambtstermijn is natuurlijk de reden waarom er zoveel politieke spanningen zijn, zeker als men weet dat er bij verkiezingen in Congo regelmatig corruptiefraude en onregelmatigheden worden vastgesteld. Dan kan men zich ernstig de vraag stellen waar het met dat referendum naartoe gaat. Het is niet onlogisch dat het bij zo'n grondwetswijziging voornamelijk gaat over de aspiraties van een zittend leider en dat daarrond politieke spanningen ontstaan. Als een jeugdbeweging gelieerd aan de grootste politieke partij overgaat tot geweld is dat een heel slecht voorteken. Het is dus belangrijk dat dat onafhankelijk onderzoek effectief wordt gevoerd en dat we het middenveld daarbij betrekken. Het is belangrijk dat we mee die push doen naar een vreedzame manier van organiseren van het meningsverschil, maar vooral ook van inspraak en debat rond de zin of onzin van een grondwetswijziging. Wat dat betreft, bevinden we op een kantelpunt. Congo zou potentieel het rijkste land ter wereld kunnen zijn, maar wordt al decennialang geconfronteerd met een heel moeilijk conflict en met verschillende gewapende groepen over zijn lucratieve grondstoffen. De gewone bevolking lijdt daar al heel lang onder. Enerzijds is er de rebellengroep M23, die door Rwanda wordt gesteund, en anderzijds is er ebola. Dan is deze politieke spanning het laatste wat de bevolking kan gebruiken. Ik roep dus echt op om als land actief mee te werken aan een beleid dat een meer democratische richting uitgaat, eerder dan mee de politieke ambities van deze of gene te ondersteunen. 32.07 Annick Lambrecht (Vooruit): Mijnheer de minister, het is diplomatiek correct dat we ons niet zullen bemoeien met de soevereiniteit om de grondwet aan te passen, maar wij moeten toch toezien op het belang van de rechtsstaat en op het respecteren van wetten. Het is een heel goed signaal dat u publiek uw bezorgdheid blijft uiten omtrent het geweld en in dat kader is het onderzoek waarnaar u verwees heel belangrijk. We moeten kijken wat daaruit komt, want het recht op vreedzaam protest is universeel en fundamenteel. 2026 CHAMBRE-3E SESSION DE LA 56E LÉGISLATURE